Một phương thức đầu tư theo chỉ số mang tên Direct Indexing đang dần bước ra khỏi thị trường ngách tại Mỹ và trở thành một công cụ được ngày càng nhiều cố vấn tài chính sử dụng.
Báo cáo khảo sát năm 2026 của FTSE Russell cho thấy tốc độ phổ biến của hình thức này đang tăng nhanh, trong bối cảnh nhà đầu tư ngày càng muốn một danh mục vừa bám theo chỉ số, vừa có thể điều chỉnh theo nhu cầu cá nhân.
Hiểu đơn giản, thay vì đầu tư vào một quỹ ETF hoặc quỹ tương hỗ với danh mục được thiết kế chung cho tất cả nhà đầu tư, Direct Indexing cho phép xây dựng một danh mục riêng dựa trên một chỉ số tham chiếu và tùy chỉnh theo yêu cầu của từng khách hàng.
Chính khả năng cá nhân hóa này tạo nên khác biệt lớn nhất giữa Direct Indexing và các sản phẩm đầu tư theo chỉ số truyền thống.
Theo khảo sát của FTSE Russell với 400 cố vấn tài chính tại Mỹ, 41% cho biết đang sử dụng Direct Indexing trong năm 2026, tăng từ 33% một năm trước.
Mức tăng 8 điểm phần trăm trong một năm cho thấy Direct Indexing không còn chỉ được thử nghiệm bởi một nhóm nhỏ các công ty quản lý tài sản.
FTSE Russell cho rằng hình thức này đang tiến gần hơn tới trạng thái “mainstream”, tức trở thành một phần phổ biến hơn trong bộ công cụ của ngành quản lý tài sản.
Xu hướng này có thể còn tiếp tục. Trong nhóm chưa triển khai, nhiều cố vấn cho biết có kế hoạch đưa Direct Indexing vào sử dụng trong vòng 12 tháng tới. Tính chung, 83% số người được khảo sát hoặc đã sử dụng hoặc có ý định sử dụng hình thức đầu tư này.
Con số trên phản ánh một thay đổi đáng chú ý: Direct Indexing không còn đơn thuần là một ý tưởng mới mà đang được ngày càng nhiều tổ chức cân nhắc như một sản phẩm thực tế dành cho khách hàng.
Lợi thế lớn nhất của Direct Indexing nằm ở khả năng tối ưu thuế và tính cá nhân hóa
Lý do khiến Direct Indexing được chú ý không nằm ở việc tạo ra một chỉ số mới, mà ở khả năng biến một chỉ số chung thành danh mục phù hợp với từng nhà đầu tư.
Có tới 82% cố vấn được khảo sát cho rằng Direct Indexing mang lại mức độ cá nhân hóa mà quỹ ETF và quỹ tương hỗ không thể cung cấp.
Quỹ ETF mang lại cho nhà đầu tư một danh mục được chuẩn hóa. Trong khi đó, Direct Indexing cho phép danh mục được điều chỉnh dựa trên nhu cầu riêng biệt của từng khách hàng.
Theo FTSE Russell, chính đặc điểm này khiến hình thức đầu tư trên ngày càng được quan tâm, đặc biệt trong nhóm khách hàng có tài sản lớn.
Phần lớn các cố vấn tài chính cho biết Direct Indexing đã hỗ trợ họ phát triển hoặc củng cố quan hệ với nhóm khách hàng giàu có.
Một lợi thế khác được nhắc tới nhiều là tax-loss harvesting, tức chiến lược chủ động hiện thực hóa các khoản lỗ trong danh mục để bù trừ với các khoản lãi vốn đã ghi nhận. Qua đó, phần lợi nhuận đầu tư chịu thuế có thể được giảm xuống, giúp nhà đầu tư tối ưu nghĩa vụ thuế.
Với Direct Indexing, việc này thuận lợi hơn do nhà đầu tư nắm giữ trực tiếp từng cổ phiếu trong danh mục, thay vì chỉ sở hữu một chứng chỉ quỹ ETF.
Đối với ETF, nhà đầu tư không trực tiếp sở hữu từng cổ phiếu cấu thành nên không thể chủ động bán riêng những mã đang thua lỗ để hiện thực hóa khoản lỗ. Họ chỉ có thể ghi nhận lãi hoặc lỗ trên chính chứng chỉ quỹ ETF khi thực hiện giao dịch bán.
Theo đó, khoảng 66% cố vấn coi đây là lợi ích quan trọng nhất của Direct Indexing.
Như vậy, thay vì chỉ cố gắng mô phỏng diễn biến của một chỉ số, Direct Indexing hướng tới việc tạo ra một danh mục theo chỉ số nhưng đồng thời giải quyết thêm các nhu cầu riêng về quản lý tài sản và thuế.
Rào cản đang chuyển từ khách hàng sang công nghệ
Một trong những điểm đáng chú ý khác của khảo sát năm nay lại nằm ở những khó khăn khi triển khai Direct Indexing.
Nếu một sản phẩm đầu tư mới chưa thể phát triển, nguyên nhân thường được cho là khách hàng chưa quan tâm. Tuy nhiên, báo cáo của FTSE Russell cho thấy tình hình với Direct Indexing đang diễn biến theo chiều ngược lại.
Tỷ lệ cố vấn cho rằng việc thiếu nhu cầu từ khách hàng là một trở ngại đã giảm từ 45% năm 2025 xuống còn 35% trong năm nay.
Trong đó, hạ tầng công nghệ nổi lên như một nút thắt đáng kể. Có 59% cố vấn cho rằng việc tích hợp Direct Indexing vào hệ thống hiện có là một thách thức, tăng từ 52% năm trước, trong khi chỉ một tỷ lệ nhỏ đánh giá quá trình triển khai là rất dễ.
Đây cũng là lý do FTSE Russell đặc biệt nhấn mạnh vai trò của công nghệ, khi 83% cố vấn tin rằng AI và tự động hóa sẽ hỗ trợ sự phát triển của Direct Indexing trong thời gian tới.
Bên cạnh công nghệ, chi phí triển khai cũng ngày càng được quan tâm. Cụ thể, tỷ lệ cố vấn coi chi phí là rào cản đã tăng từ 19% lên 29% chỉ sau một năm.